Masis KÜRKÇÜGİL: Önemli olan halkın tarihsel bilincidir

    Emre Tansu KETEN –   Tarihteki bütün felaketlerin aslında alternatif bir tarihin gerçekleşmemesi anlamına geldiğini söylüyorsunuz kitabınızda? Osmanlı’nın son döneminde kaçırılan fırsat neydi?   Aslında burada Cristian Rakovski’nin 1908 Devrimi’nden bir hafta sonra Fransızca Socialisme dergisine yazdığı bir yazıdan hareketle bir genellemeyi somutlayabiliriz. Burada Osmanlı İmparatorluğu’ndaki halklar açısından bir imkan vardı. Neydi bu […]

Devrimci Engels’in müstesna yaşamı

  Emre Tansu Keten    20. yüzyılda dünya nüfusunun üçte birini (şöyle ya da böyle) etkilemiş Marksizmin kurucuları Marx ve Engels üzerine yazılmış birçok biyografi var. Ancak bu eserlere genel olarak bakıldığında ikili bir eğilimle karşılaşıyoruz. Marksistler tarafından yazılan biyografilerin bir çoğu, insana dair çelişki ve hataları görmezden gelip bir ilah seviyesine çıkartıyorlar bu iki […]

Filistin Mücadelesinin 50 Yılı: Eleştirel Bir Analiz

  Gilbert Achcar –   2017 ve 2018’de bir dizi yıldönümü gerçekleşti ve gerçekleşecek. Haziran 1967 savaşının 50. yıldönümünden 1948’de İsrail’in kuruluşu ve Nakba’nın (Felaket) 70. yıldönümüne, 1917 Balfour Deklarasyonu’nun 100. yıldönümünden 1947 BM Bölünme Planı’nın 70. yıldönümüne. Bu, Gazze ile Batı Şeria’nın 2007’de ayrılmasının 10. yıldönümünü de eklememiz gereken, felaketlerle dolu bir tarih.   […]

Victor Serge ile Sosyalizmi Yeniden Düşünmek

  Susan Weissman –   Dünya çapında devrimci marksistlerin, liberterlerin ve anarşistlerin bilincinin gelişimi üzerinde Victor Serge’in kayda değer bir etkisi olmuştur. Troçkist hareketle ilişkisi bir hayli netameli olmakla birlikte kendi zamanının en ünlü troçkistiydi. İnsanlara Serge üzerine yazdığımı söylediğimde, hiç şaşmadan her biri onları en fazla etkileyen kitaplarından bahsediyor : Anglosakson dünyada çoğunlukla tasfiyelere […]

Geçmiş Zamanın Bir Kahramanı

  Salih Öztürk –   Doğal olarak devrimcilerin ezici çoğunluğunun ciltler dolusu kitabı yoktur. Tarih isimsiz kahramanlarla, sadece işini iyi yapanlarla doludur. Herkes teorisyen olmak zorunda değildir ve zaten “teorisyen”lerle dolu bir parti de hiçbir işe yaramaz. Aslında bir partiyi parti yapan da esas olarak işini yapan azimkâr insanlardır. 34 yaşında erken bir ölümle yaşama […]

Ekim: Aşağıdakilerin Devrimci Hikâyesi

Mieville’nin Ekim’i, 1917’nin devrimlerini “büyük isimler” üzerinden anlatan sağ tarihçiliğin de, resmi Sovyet tarihçiliğinin de aksine, aşağıdakilerin, tek tek proleterlerin, köylülerin, askerlerin hikâyesi olarak anlatıyor. Edebiyatçılığının etkisiyle, siyasi tarihçilerin önemsemediği, ayrıntılarla hikâyeyi kuruyor. Gündelik hayattaki “sıradan” insanın başrolü oynadığı bir hikâye Ekim Devrimi. Tarihte ilk defa, monarşinin, otokrasinin, emperyalist barbarlığın ötesinde yeni bir dünyanın arandığı […]

Ekim Devriminin Tarihsel Anlamı ve Kapsamı

Rus proletaryası marksist teorinin önemli bir meselesini pratiğe geçirebilmiştir: eski burjuva devleti aygıtının parçalanması, onun yerine isçi, asker ve köylü konseylerine dayalı yeni tipte bir devletin konulması. Fransız devriminin eserini diktatörlüğe ve Napolyon savaşlarına yol açtığı için reddetmek ne kadar yanlışsa, Stalin diktatörlüğüne yol açması nedeniyle Ekim devrimini mahkum etmek de bir o kadar yanlıştır. […]

Kızıl ve Kara Yıldızlarımız: Rus Devrimi*

Bugün geçmiş yüzyılın devrimlerinin trajik bilançosu bizleri başka türlü düşünmeye zorluyor, sosyalizme bir gün insanî simasını geri vermeyi umut edebilmek için. Antibürokratik devrimci örgütler inşa etmek devrimleri her türden otoriter sapmaya karşı korumanın güvencelerinden biridir. Ama yegâne güvence bu değildir. Çünkü işçi hareketinin kendini donattığı örgütlerin ötesinde bunların devrim içindeki yerleri ve işlevleri hakkında da […]

Yüzüncü yılında Ekim Devrimi tartışmaları (1): Darbe mi, devrim mi?

  Emre Tansu Keten   Ekim Devrimi’nin yüzüncü yılı, gerek ilk defa yayımlanan kitaplar, gerek düzenlenen sempozyumlar, gerekse dergilerin özel sayılarıyla zengin bir içerik üretimine vesile oldu. Ortaya çıkan bu üretimin tamamını yakından takip etmek çok zor olsa da, genel bir bakışla karşımızda kabaca iki karşıt anlatının olduğunu söyleyebiliriz.   Birinci anlatıma göre, Ekim Devrimi, […]

Troçki’nin Katli

  Ernest Mandel –   La Gauche, 19 Eylül 1990   Belçikalı olduğunu ve Jacques Mornard ismini taşıdığını iddia ediyordu. Katalan’dı ve adı Ramon Mercader’di, kolunu Stalin yönlendiriyordu.   22 Ağustos 1940 tarihinde, bir buz kırma baltası, 1937’den beri iltica ettiği Meksika’da yaşayan Lev Troçki’nin kafatasını yarıyordu. Katil, polise Jacques Mornard adını taşıdığını ve Belçika […]